Louis-Joseph Mondhard te Parijs, ca. 1765

LA FOLIE DES HOMMES OU LE MONDE A REBOURS

Louis-Joseph Mondhard (ook wel Mondhare) was graveur van Normandische afkomst die zich ongeveer in 1759 in als prenthandelaar en uitgever in de rue St.-Jacques te Parijs vestigde. Hij dreef zijn handel vanuit Hotel Saumur, een herberg waar ambulante prenthandelaren veel overnachtten. In 1768 nam de politie bij hem verboden prenten in beslag. Later werkte hij vanuit een gehuurde winkel met woonhuis in dezelfde straat, tot hij in 1780 zijn handel verplaatste naar de rue Saint-Jean-de-Beauvais. Zijn prenten, vooral populair drukwerk zoals optica- en heiligenprenten, dragen dan dit adres. Bekend is zijn serie modeprenten La parure des dames ou Première Collection des plus Belles Coiffures inventées depuis 1766. Mondhards dochter Marie-Jeanne-Barbe trouwde met de prenthandelaar Jean-Baptiste Jean die Mondhard als partner in zijn bedrijf opneemt. Vermoedelijk overleed Mondhard in 1792 waarna zijn schoonzoon het bedrijf nog ongeveer 20 jaar voortzette.

La folie des hommes… is een fraai ingekleurde gravure met zestien taferelen op vier rijen en ingegraveerde teksten met als adres à Paris chez Mondhard rue St Jacques a l’Hôtel de Saumur. De taferelen zijn gecopieerd naar ouder voorbeeld, mogelijk de prent van Chiquet. De ingegraveerde teksten zijn daaraan vrijwel identiek.

Vindplaats: MNATP, Parijs.

Afbeelding: Tristan 1980, afb 102.

Taferelen
1. de omgekeerde wereldbol, waaruit hoofd en voeten van een omgekeerde man steken. De bol wordt vastgehouden door twee narren
2. de vrouw draagt het geweer; de man spint het garen; de man verzorgt het kind
3. het kind verzorg de moeder; het kind kastijdt de vader
4. de os drijft de mannen voor de ploeg
5. paarden beslaan de smid
6. jagen op het water; de vissen vliegen door de lucht
7. de ezel drijft de beladen molenaar naar de molen
8. het paard roskamt de ruiter
9. het schaap en de haan draaien de kok aan het spit
10. paarden berijden de ruiters en houden een tournooi
11. de ezel drijft de boer naar de markt
12. de vis hengelt naar mensen; vissen nestelen in de bomen; vliegende vis vangt vogel in het water
13. vogel vangt twee geliefden die door de man gestoord worden in een net
14. varkens slachten de meid/kokkin
15. de os slacht de slager
16. de stad is in de lucht; zon, maan en sterren zijn op aarde

Teksten en verzen
1. Ce grotesque desseins en un globe tracé, / Fait voir en racourci le Monde renversé.
2. La Femme a de Mousquet la Quenouille l’Epoux, / Et berce pour surcroix l’Enfant sur les genoux
3. La Fille donne ici la Bouille à sa Mere, / Le fils a coups de fouet apprend a vivre son Pere.
4. Deux hommes allelez entrainent la Charruë, / Le Bœuf est Laboureur et sur leurs dos se ruë.
5. Qui peut sans s’etonner voir forger les Chevaux, / Fit de l’Homme ferre devenir Maréchaux.
6. Quel plaisir de Chasser aux Lievres sur la Mer, / Et de voir les poissons voler dedans les Airs.
7. l’Asne, de l’Homme étoit autrefois la monture, / l’Homme porte au moulin a present la mouture.
8. Ici l’Homme étrillé s’attache au Ratelier, / Le Cheval a son tour devient Palfrenier.
9. Voyez pour se vanger de celui qui lÉcorche, / Jean Lapin a son tour tourne l’Homme à la broche.
10. Voici le plus affreux des Combats singuliers, / Ses Hommes portant Chevaux devenus Chevalliers.
11. D'un pas grave un Baudel se quarrand dans la Ville, / Fait a son Jardinier porter Choux et Lantille.
12. l’Homme autrefois prenait a la ligne un poisson, / Le poisson aujourd’huy prend l’Homme à l’hamecon.
13. Pendant que lÓiseau prend au filet deux Amans, / Le Marye voltigent se vient prendre dedans.
14. Les Cochons affamez par des Traits inhumains, / Egorgend font griller dépiecent les humains.
15. Quel objet plein d’horreur un Bœuf tout en furie, / Fait d’un Homme écorché Sanglante boucherie.
16. Les Villes tout a coup s’elevant dans les Nuës, / Sont au plus haut les Cieux en toute suspendues, / Et pour combler l’horreur d’un tel renversement, / Les Astres détachez tombent du Firmament.

Overname, copiëren en downloaden voor niet-commercieel gebruik van teksten en afbeeldingen is toegestaan onder vermelding van bron SGKJ/AGJMBorms. Contact centsprenten@xs4all.nl.