|
De Koninklijke Bibliotheek (KB) te Den Haag heeft
de laatste jaren door aankoop en diverse schenkingen een collectie van circa
1.300 centsprenten verworven. Deze uitgave biedt een verkenning van dit nu
vergeten drukwerk, dat ooit in enorme hoeveelheden lering en vermaak aan
kinderen en volwassenen verschafte.
Centsprenten boden gedurende bijna drie eeuwen betaalbare ontspanning en
informatie voor brede lagen van de bevolking. Het zijn de voorlopers van het
goedkope prentenboek, het tijdschrift en het stripverhaal. De vaak weinig
geletterde kopers konden voor een prikje kennis nemen van belangrijke
gebeurtenissen zoals rampen, misdrijven en veldslagen. Prenten met levens van
heiligen of bijbelse taferelen gaven uiting aan devotie en religieuze
overtuigingen. Er werd de spot gedreven met kwakzalvers, oude vrijsters,
pantoffelhelden en slachtoffers van oplichterij. Fantasieën kwamen op prenten
tot leven met allegorische onderwerpen zoals de liefdesboom, luilekkerland, de
omgekeerde wereld en de levenstrap.
Het boek geeft de ontwikkeling van de centsprent vanaf het ontstaan omstreeks
1660 tot in de twintigste eeuw. Een drietal onderwerpen wordt aan de hand van
prenten uit de rijke verzameling van de KB beschreven: Straatleven en vertier,
kinderspel en de strijd om de broek.
Centsprenten: massaproduct tussen heiligenprent en stripverhaal
verschijnt in de reeks Illustratie onder redactie van
Saskia de Bodt en
is uitgegeven door
d'Jonge Hond.
Het
beeldmateriaal voor dit boek is beschikbaar gesteld door de Koninklijke
Bibliotheek.
Centsprenten nu ook op
Het Geheugen van Nederland
De hele collectie centsprenten van de Koninklijke Bibliotheek is onlangs voor
publiek toegankelijk gemaakt
via de website
Het Geheugen van Nederland.
|