|
Volgens een aantekening bij zijn akte van ondertrouw was Marten Brandt afkomstig van „Marne", in Ditmarschen en drieëntwintig jaar oud, toen hij op 19 oktober 1613 ondertrouwde met Marritjen van Naarden. (1) Hij werd opgenomen in het Amsterdamse gilde der boekverkopers op 9 december 1617. (2) M.J. Brandt was
achtereenvolgens gevestigd „op den hoek van de Vrouwensteeg", „in de Grave-straat", „aen (by) de Niéuwe-Kerk" en „bij de Jan-Roon-Poorts-Toorn". Hij voerde als uithangteken „in de ghereformeerde Catechismus". Hij gaf vooral geschriften uit tegen de Remonstranten. (3) Marten Jansen Brandt „boecvercooper tot Amsterdam"
zoals vermeld staat op de enige prent welke van hem bewaard bleef, overleed eind 1649 of begin 1650. Op 7 maart 1650 vraagt zijn weduwe bevestiging van de octrooien die haar echtgenoot enkele weken vóór zijn overlijden had verkregen. (4)
De enige prent welke van M.J. Brandt bewaard bleef, is van bijzonder belang, omdat het een typisch voorbeeld is van een 16e-eeuwse stichtelijke kunstprent met latijns onderschrift, die in de 17e eeuw als volksprent verschijnt met Nederlands onderschrift, en in de 18e eeuw zal worden opgenomen in een reeks
kinderprenten, i. c. die van de Erven der Wed. J. van Egmont (nr. 116).
Brants prent „Van de Twee Aenbidders" maakte oorspronkelijk deel uit van een reeks van een zevental stichtelijke prenten uitgegeven door de karthuizermonnik Gaspar Coolhaes, geboren in 1506 te Keulen, die op de leeftijd van vierentwintig jaar was overgegaan tot de hervorming. Deze Coolhaes was van 1574 tot 1581
predikant te Leiden, maar zijn grote verdraagzaamheid bracht hem in conflict met de Calvinisten en hij werd uit de kerk gebannen. Hij is de ontwerper van de uitgever van de bedoelde stichtelijke prenten, waarvan „Die waerachtige en de valsche aenbidder Godts" de vierde was, en gedateerd is 1591.
Uit: De Meyer 1962, p. 83.
Voor de
literatuurlijst klik
hier.
_______________________
1 Kleerkooper en Van Stockum, I, blz. 103, II, blz. 1191-1193.
2 Gemeentearchief Amsterdam, Gildeb. Boekver., blz. 178.
3 Ledeboer, De Boekdrukkers, blz. 17.
4 Minute Octroyen Holland 1606.
Enig bekende prent
[zonder titel], 1 hsn., 37x24,5 cm, allegorische voorstelling van de
ware hemelse en de valse aardse liefde, gereproduceerd bij Van Heurck en Boekenoogen, I.P.F., blz. 535.
|